قرآن کلامی است که خداوند هم به عنوان منهج هدایت و زندگانی و هم دلیلی بر حقانیت این دین فرستاده است پس با اینکه احکام عملی قرآن باید برای هر زمانی واضح باشد اما معجزات و موهوبات قرآن باید تا قیامت یکی پس از دیگری آشکار گردد.
قرآن در هر عصر هدایایی دارد که بر عصر ماقبل پنهان بوده است پس هیچ کس نمی تواند ادعا کند که تفسیری کامل ارائه داده است. بلکه باید سعی کنیم با تفکر وتوجه به گذشتگان و دوری از تقلید کورکورانه ، تفسیری کاملتر از گذشته ارائه دهیم.
واضح است که اینجا مجال تفسیر کل قرآن نیست پس از این به بعدسعی میکنیم تنها آیاتی راکه از نظر فهم یا عمل در جامعه ی ما مهجور ومظلوم واقع شده است بیان کنیم.
یَا أَیُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاکُمْ مِنْ ذَکَرٍ وَأُنْثَى وَجَعَلْنَاکُمْ شُعُوبًا وَقَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا إِنَّ أَکْرَمَکُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقَاکُمْ إِنَّ اللَّهَ عَلِیمٌ خَبِیرٌ (13) ای مردم ! ما شما را از جنس مذکر و مؤنث آفریدیم و شما را تیره ها و قبائل مختلف قرار دادیم تا همدیگر را بشناسید، همانا برترین شما نزد خداوند با تقواترین شماست و خداوند دانا و آگاه است. به طور کلی خصوصیات و اعمال انسانها به دو دسته تقسیم می شود:اختیاری و غیر اختیاری. خداوند عزوجل عوامل برتری انسانها را تنها در دسته ی اختیاری قرار داده است ، که از جنبه ی مثبت آن ، در اصطلاح دینی به تقوا یاد می شود. یکی از اهداف اولیه ی اسلام برچیدن برتری نگریها در اموری است که از حیطه ی اختیار و اکتساب انسانها خارج است ، بنابراین مبارزه با نژادپرستی و افتخار به اجداد در زمره ی ابتدایی ترین شعائر دینی قرار گرفته وچنانکه در آیه مشاهده می نماییم مذکر یا مؤنث بودن انسانها نیز در زمره ی همین گروه وارد شده است، پس کسی که از این امور طلب برتری کند، مخالف با منطق و شرع سخن گفته است. پس توجه داشته باشیم که تفاوتهایی که در بعد دوم وجود دارد تنها به خاطر بوجود آمدن تنوع وتعارف مخلوقات بوده است و اگر تمامی انسانها بدون هیچگونه تفاوتی مثل هم آفریده می شدند، از هم متمایز نمی گشتند و وقابل شناخت نبوده و خلقت خداوند همچون عظمت و شگفتیهایی در خود جای نمی داد. اما در اینجا بازهم امکان دارد از بریدن قسمتهایی از برخی آیات ، برداشتهایی خلاف این اصل مسلم نماییم که به صورت مختصر به آن پاسخ می دهیم ،باشد که اگر نیاز به تفصیل آید ،در جواب دوستان باشد. ...لِلرِّجَالِ عَلَیْهِنَّ دَرَجَةٌ...(228بقرة) ...برای مردان بر زنان یک درجه است... گذشته از مغرضین ، در بسیاری از تفاسیر می بینیم که مفسرین در تفسیر این آیه سعی بر بیان فضل و برتری مرد بر زن می نمایند و در نتیجه درجة را به درجات و کرائم تغییر می دهند. در واقع این آیه کاملا در میان بحث طلاق وارد شده است و مقصود از درجه ،تنها در این موضوع می گنجد که مرد می تواند ازدواج را فسخ نماید یا تا دومرتبه رجوع نماید ولی زن باید به قاضی مراجعه نماید، زیرا در اینجا مسئله ی بار مالی مطرح است که با فسخ عقد متوجه مرد می شود، ثانیا درجه با اکرام و بهتری تفاوت دارد وچه بسا درجه در مواردی آید که باعث آزمایش انسان است و ممکن است درجه نه تنها بهتری نباشد بلکه باعث افتادن در مهلکات بزرگتر شود چنانکه خداوند می فرماید: وَهُوَ الَّذِی جَعَلَکُمْ خَلَائِفَ الْأَرْضِ وَرَفَعَ بَعْضَکُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجَاتٍ لِیَبْلُوَکُمْ فِی مَا آَتَاکم...(165انعام) و او کسی است که شما را جانشینان زمین گرداند و درجه های بعضی از شما را بر برخی دیگرتان بالاتر گرداند تا در آنچه به شما می دهد شما را بیازماید... پس توجه داشته باشیم که این آیه دال بر برتری جنس مرد بر زن نیست. جای دیگری که باز در تفاسیر، بر آن، میدان برتری مرد بر زن را می تازند ابتدای آیه ی 34 سوره ی نساء است: الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاءِ بِمَا فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ وَبِمَا أَنْفَقُوا مِنْ أَمْوَالِهِمْ...(34نساء) که سوء برداشت از این آیه ،به معنی کردن غیر دقیق "قوامون" و مقدر کردن ضمیر "هن" برای "بعض" برمی گردد. لفظ "قوام" به معنای کسی است که مطالبات دیگری را براورده می سازد چنانکه خداوند می فرماید: "یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آَمَنُوا کُونُوا قَوَّامِینَ لِلَّهِ...ای کسانی که ایمان آوردید ،برپادارنده ی دستورات خدا باشید" پس برداشت برتری کردن از این لفظ صحیح نیست بلکه وظیفه ی سنگینتر مرد در رسیدگی و براورده ساختن نیازهای زن را می رساند. " بِمَا فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ" عده ای این جمله را به سوی فضیلت مرد بر زن تفسیر نموده اند یعنی با این اضافه:" بِمَا فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍهن" در حالی که اضطراب این جمله از نظرمعنایی کاملا واضح است واز طرفی دیگر چندین جای دیگر قرآن "بعضهم" و"بعض" در کنار هم آمده است و در همه همان ضمیر "هم " در تقدیر است. در واقع جمله ی " بِمَا فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ" اشاره به عامل بارز و معمولی دارد که مایه ی تفاضل در جامعه ی مردان است و آنهم تفاوت در روزی و اموال است که این آیه آن را شرح می دهد:" أَهُمْ یَقْسِمُونَ رَحْمَةَ رَبِّکَ نَحْنُ قَسَمْنَا بَیْنَهُمْ مَعِیشَتَهُمْ فِی الْحَیَاةِ الدُّنْیَا وَرَفَعْنَا بَعْضَهُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجَاتٍ لِیَتَّخِذَ بَعْضُهُمْ بَعْضًا سُخْرِیًّا وَرَحْمَةُ رَبِّکَ خَیْرٌ مِمَّا یَجْمَعُونَ (32زخرف)آیا ایشان رحمة پروردگارت را تقسیم می کنند؟؟؟ما روزیشان را در زندگی دنیا تقسیم می کنیم و بعضی از ایشان را بر بعضی دیگرشان برتری می دهیم تا بعضی ایشان ،بعضی دیگرشان را بکار گیرند و رحمة پروردگارت بهتر است از آنچه جمع می کنند. پس این آیه سنگینتر بودن مسئولیت مرد در قبال براورده ساختن مطالبات خانواده را می رساند آنهم به خاطر دو امر: 1- مرد ظرفیت کسب مالی بهتر دارد. 2- مرد باید مالش را صرف براورده ساختن مطالبات همسرش کند.
