الشَّمْسُ وَالْقَمَرُ بِحُسْبَانٍ () وَالنَّجْمُ وَالشَّجَرُ یَسْجُدَانِ (6 - سوره رحمن)
ارتباط در سخنگویی یکی از مسائل مهم در یک بیان زیبا است و مطمئنا قرآن کریم که کاملترین و زیباترین سخنها است از این فن بهره ی کامل برده است هر چند به علت ارتباط عمیق در بعضی موارد و قصور فکر عده ای باعث می شود که ایشان با فهرست کردن برخی آیات که ارتباتشان برای ایشان مورد فهم نشده است بگویند که قرآن به ارتباط کلام اهمیتی نمی دهد ، اما در واقع این سخنی نابخردانه و توهین آمیز نسبت به قرآن است.
یکی از موارد بسیار زیبایی که قرآن برای ارتباط کلام از آن بهره برده است ، استفاده از کلماتی است که دارای دو معنا می باشند و این دو معنا همانند حلقه ی زنجیری پیش و پس خود را به هم مرتبط می سازد.
بنده در کلاس تفسیرم به دو مورد از آن بر خوردم که زیباست به آن توجه نماییم:
الشَّمْسُ وَالْقَمَرُ بِحُسْبَانٍ () وَالنَّجْمُ وَالشَّجَرُ یَسْجُدَانِ (6 - سوره رحمن)
در این آیه از کلمه ی "نجم" برای اتصال استفاده شده است زیرا نجم در لغت عربی به معنای ستاره آمده است و این معنا با خورشید و ماه ارتباط مشهودی دارد و معنای دیگر آن بوته ی گیاه است که با درخت که بعد از آن آمده است ارتباط نزدیکی دارد.
مورد دیگر:
إِنَّ الْمُجْرِمِینَ فِی ضَلَالٍ وَسُعُرٍ (47) یَوْمَ یُسْحَبُونَ فِی النَّارِ عَلَى وُجُوهِهِمْ ذُوقُوا مَسَّ سَقَرَ (48-قمر)
در این آیه کلمه ی "سعر" همانند پل ارتباطی عمل می کند و حال کافران در دنیا و آخرت را به هم اتصال می دهد:
سعر در لغت به معنای دیوانگی آمده است که با "ضلال:گمراهی" که قبل از آن است ارتباط تنگاتنگی دارد و در این معنا حکایت حال دنیا را دارد و معنای دیگرش "آتش" است که با آیه ی بعد پیوند می خورد و در این معنا حکایت حال آخرت را دارد.
پس خداوند عزو جل پاک و منزه است از اینکه سخنان بی ربط و از هم گسسته بگوید پس همیشه آیات قرآن را در جایگاهش در نظر بگیریم واز کسانی که برای بر کرسی نشاندن نظر یا مذهب و طریقت خویش ، مارا از توجه کلی باز می دارند تبری جوییم.